Yevropa Ittifoqi va Markaziy Osiyo yetakchilari ilk marta bir stol atrofiga to‘plandi. Rossiyani yon berishga ko‘ndirolmagan AQSh tezkor sulhdan umidini uzdi. Tramp “alamini” tariflardan oldi va butun dunyoga savdo urushi ochdi. Zelenskiy esa Putinni rozi qilishning yo‘lini aytdi. Xitoy Tayvan atrofida harbiy mashg‘ulotlar boshladi. Fransiyada Le Pen o‘yindan chiqdi.
Joriy haftaning xalqaro maydondagi mavzulari muhokamasi – Kun.uz'ning jonli efirdagi “Geosiyosat” dasturida.
Samarqand sammiti
Iqtisodchi Shuhrat Rasulning so‘zlariga ko‘ra, Yevropa Ittifoqining Markaziy Osiyoga ko‘proq e’tibor qarata boshlashi – AQSh izolyatsionizmi davrida ittifoqning o‘zini to‘la mustaqil sub’yekt, alohida qutb sifatida ko‘ra boshlagan paytda to‘g‘ri kelmoqda.
“Markaziy Osiyo uchun Yevropa Ittifoqi bugungi kunda ikkinchi savdo hamkoriga aylanyapti. Lekin umumiy savdo aylanmalari mintaqaning besh davlati bilan ham yuqori raqamlarda deb bo‘lmaydi. MOda Qozog‘iston yevropaliklar bilan savdo hajmida yetakchilik qilmoqda. Qozog‘istonning o‘zi o‘tgan yili Yevropa Ittifoqi bilan 50 milliard yevro savdo aylanmasiga erishgan. Bu borada O‘zbekiston Qozog‘istondan keyingi o‘rinni egallagan. Prezident Shavkat Mirziyoyev Euronews nashriga bergan intervyusida 2024 yil YeI bilan savdo aylanmasi 6,4 milliard dollarni tashkil etganini aytdi. Bu, albatta, Qozog‘iston savdosidan ancha kam, lekin Markaziy Osiyodagi boshqa davlatlarga qaraganda karrasiga katta.
Eng muhimi, so‘nggi uch yillik raqamlarga e’tibor bersak, O‘zbekiston YeI bilan savdo hajmini yiliga o‘n bir yoki o‘n ikki foizga o‘stirishga erishyapti”, – deydi Shuhrat Rasul.
Siyosiy tahlilchi Abduvali Soyibnazarov masalani ikkita kontekstda ko‘rib chiqish kerakligini aytadi: geosiyosiy va har ikkala tomonning iqtisodiy qiziqishlari. Rossiya–Ukraina urushi fonida MO va YeI manfaatlari o‘zaro mos kelyapti. Yevroittifoq tashqi savdoda Rossiyaning o‘rnini to‘ldirishga muhtoj.